Sau khi giải nghệ, tôi rút về Sussex sống cuộc đời êm ả giữa thiên nhiên.

Lúc đó, thỉnh thoảng Watson có tới thăm tôi.

Biệt thự của tôi tọa lạc tại triền phía nam của dãy núi Downs, từ đó nhìn ra biển Manche.

Tại đó, bờ biển toàn bằng đá vôi.

Muốn xuống biển, phải theo một đường mòn độc nhất, rất dài, khúc khuỷu, quanh co, dốc thẳng đứng và trơn trượt.

Cuối đường môn này có một bãi sỏi bề ngang 100 yard, khi nước lớn cũng không bị chìm hẳn.

Đó đây có các chỗ trũng tạo thành những hồ tắm thiên nhiên đẹp mắt, nước được thay đều đặn vào lúc thủy triều lên.

Cái bãi biển lý tưởng này trải dài mấy cây số, chỉ trừ tại một điểm có cái vịnh con và ngôi làng Fulworth.Tôi, bà lão quản gia và đám ong mật quây quần với nhau trong lãnh địa mênh mông của tôi.

Cách đó nửa dặm, là trường học “The Gables” nổi tiếng của ông Harold Stackhurst, với khoảng 20 thanh niên đang học nhiều nghề khác nhau dưới sự hướng dẫn của nhiều giáo sư.

Ông Stackhurst là một tay chèo cừ khôi thời thanh niên và có kiến thức tổng quát rất giỏi.

Chúng tôi kết bạn với nhau từ ngày tôi mới tới.

Ông là người địa phương độc nhất có thể tới nhà tôi hàn huyên ban đêm, hoặc chính tôi qua bên ông ta mà không cần mời mọc.

Khoảng cuối tháng 7-1909, một cơn bão lớn càn quét biển Manche.

Sóng lớn đập rầm rầm vào chân bờ đá vôi.

Sau khi nước rút, còn lại những cái đầm.

Vào buổi sáng, gió đã lặng, toàn thể cảnh vật được tắm rửa sạch sẽ.

Trước khung cảnh quyến rũ, điểm tâm xong, tôi đi dạo một vòng để hít thở khí trời trong lành.

Tôi men theo đường mòn đi xuống bờ biển.

Trong khi đi, tôi nghe tiếng kêu đàng sau: đó là ông Harold Stackhurst đang vẫy tay chào đón tôi.- Trời thật đẹp, ông Holmes! Tôi đoán thế nào cũng gặp ông tại đây.- Ông chuẩn bị đi bơi?- Vâng, tôi vẫn còn giữ những thói quen tốt.

- Ông vừa trả lời vừa sờ cái túi căng phồng của ông.

- Đúng vậy, McPherson ra khỏi nhà sớm lắm.

Tôi đoán cũng sẽ gặp ông ta tại đây.Fitzroy McPherson là giáo sư khoa học, có vóc dáng đẹp nhưng tim yếu vì đau thấp khớp nặng.

Tuy vậy ông ta cũng còn là một lực sĩ, giỏi về các môn thể thao.

Mùa đông cũng như mùa hè, ông ta đều đi bơi.

Tôi cũng là tay bơi, chúng tôi thường bơi với nhau ngoài khơi.Liền khi đó, hai chúng tôi thấy McPherson xuất hiện trên đỉnh đá vôi, khởi điểm của đường mòn.

Người ông thẳng đứng, nhưng lại lắc lư như một kẻ say rượu.

Thình hình ông giơ cao hai tla lên một tiếng thất thanh, rồi té sấp xuống đất.

Ông Stackhurst và tôi, đứng cách đó 50 yard, hối hả chạy tới, đỡ ông nằm lại.

Mắt nhắm nghiền, mặt tái mét, McPherson đang hấp hối.

Ông nói hai ba câu như muốn trối trăn...!nhưng giọng quá yếu ớt.

Chúng tôi chỉ nghe các tiếng cuối cùng: “Cái bờm sư tử”.

Cái bờm sư tử? Thật là lạ lùng và bí hiểm? Tuy nhiên tôi chắc chắn đã nghe rõ mồn một.

Đột nhiên McPherson muốn nhổm dậy, huơ tay nhưng ngã qua một bên và trút hơi thở cuối cùng.Ông bạn Stackhurst sợ điếng người.

Còn các giác quan của tôi đang ở tình trạng ứng chiến.

McPherson chỉ mặc một cái áo khoác mỏng, cái quần, chân mang đôi dép không cột dây.

Khi ông ngã xuống, chiếc áo khoác trên vai tuột ra, để lộ mình trần.

Chúng tôi điếng người khi nhìn thấy cái lưng đầy rẫy những đường đỏ đậm như bị roi đồng mịn quất liên hồi.

Chắc chắn chiếc roi có thể co giãn được vì các vết thương vẽ những đường cong trên vai và trên sườn.

Cằm thì nhiều máu từ vết cắn môi dưới trong cơn đau.Trong lúc tôi quỳ cạnh xác chết, Stackhurst đứng như trời trồng thì một bóng người chiếu xuống đất: Murdoch đã đến cạnh chúng tôi.

Ian Murdoch là giáo sư toán, người cao ráo, da nâu, gầy gò, ít nói và hay giữ khoảng cách với mọi người đến nỗi không có lấy một người bạn.

Hình như ông ấy chỉ sống trong vương quốc của những con số và những hình tròn, tách biệt hẳn với đời thường.

Sinh viên cho ông ta là người kỳ cục, có lẽ sẽ trêu chọc ông cho vui nếu không gặp những lần ông đổ quạu.

Một lần nọ, vì bị con chó của McPherson quấy nhiễu, ông thộp đầu nó, quăng qua cửa sổ.

Sau thành tích này, lẽ ra Murdoch đã bị đuổi nếu ông hiệu trưởng Stackhurst không quí chuộng cái tài của Murdoch.

Đó là chân dung của nhân vật dị thường, phức tạp, đột ngột xuất hiện cạnh chúng tôi.

Murdoch có vẻ rất xúc động mặc dù chuyện con chó chứng tỏ rằng ông và người chết không hề có thiện cảm với nhau:- Chúa ơi! Chúa ơi! Tôi có thể giúp được cái gì? Tôi phải làm gì để giúp quý ông?- Hồi nãy ông có đứng cạnh McPherson không? Chuyện gì vậy?- Không, hồi sáng tôi ra trễ.

Tôi đâu có tắm.

Tôi đi thẳng từ nhà ra đây.

Tôi có thể làm gì?- Chạy ra khi cảnh sát Fulworth trình bàyKhông đáp lại tiếng nào, Murdoch tức tốc chạy đi.Đương nhiên là tôi thụ lý nội vụ.

Trong lúc đó, Stackhurst vẫn còn bàng hoàng trước thảm kịch, đang quanh quẩn bên cái xác.

Việc đầu tiên của tôi là tìm biết lúc đó có ai.Tôi đứng ở đầu đường mòn, nhìn nguyên cả bãi biển vắng tanh.

Chỉ hai hoặc ba dáng người lờ mờ ở phía xa xa của ngôi làng Fulworth.

Sau đó, tôi từ từ đi xuôi theo đường mòn.

Thỉnh thoảng tôi gặp cùng một dấu chân đi xuống rồi lại đi lên.

Không ai khác đi ra bãi biển bằng con đường mòn này.

Tại một chỗ, tôi quan sát dấu của một bàn tay mở rộng, cái ngón chĩa theo hướng đi lên: điều này có nghĩa là khi leo lên dốc, McPherson đã bị té.

Tôi cũng thấy những lỗ thủng hình tròn: như vậy là ông ta đã nhiều lần sụp gối xuống.

Cuối đường mòn là một cái đầm lớn do nước ròng để lại.

Khăn lau của ông còn vắt trên một tảng đá.

Khăn còn xếp và khô: ông không có tắmTrên đám sỏi, tôi thấy vài mảng cát nhỏ ghi dấu dép và dấu chân đi đất của ông.

Sự kiện cuối cùng này chứng tỏ rằng ông ta sắp sửa xuống nước, nhưng chiếc khăn khô cho thấy ông không xuống nữaBài toán là như vậy.

Thật là một chuyện lạ lùng McPherson không ở ngoài bãi biển lâu hơn 15 phút, bởi vì Stackhurst có để ý khi ông này ra khỏi nhà, ông chuẩn bị để tắm, như đôi chân đi đất chứng minh.

Nhưng ông đột ngột mặc áo quần trở lại rồi chạy đi mà không kịp gài nút.

Ra về mà không tắm hoặc ít ra là không lau khô? Tại sao McPherson lại đổi ý? Bị quất roi một cách man rợ, bị hành hạ đến nỗi phải cắn môi chảy máu và chỉ còn đủ sức để ngược đường mòn rồi chết! Ai đã tấn công ông ta? Quả có những hang động nhỏ dưới chân bờ đá vôi, nhưng mặt trời mới lên, chiếu sáng, không ai có thể dùng làm nơi ẩn náu đượcCó những dáng người xa tít trên bãi biển, nhưng họ ở quá xa, không thể dính dáng với vụ án.

Hơn nửa cái đầm mênh mông nơi mà McPherson có ý định tắm ngăn cách với những người đó.

Trên biển, vài chiếc xuồng đánh cá cũng ở khá gần.

Các ngư phủ này có thể được thẩm vấn sau này.

Như vậy có nhiều con đường mà chẳng có con đường nào đưa tới một hướng điều tra nhất định cả.Khi tôi quay trở lại với xác chết thì một nhóm nhỏ đang bu quanh.

Đương nhiên là có Stackhurst và Murdoch mới vào làng về cùng với Anderson, viên cảnh sát địa phương.

Anh chàng này to con, râu ngạnh trê, rõ ràng thuộc nòi giống Sussex, câm lặng, chậm nhưng nhiệt tình.

Anh ta nghe chúng tôi trình bày, ghi chép và cuối cùng kéo tôi ra một bên.- Ông Holmes à, xin ông tiếp tay.

Đối với tôi, đây là một vụ lớn lắmTôi khuyên anh ta sai người đi báo cho cấp trên trực tiếp, mời pháp y, cấm không cho ai sờ mó gì và giới hạn tối đa sự tăng thêm dấu chân.

Sau đó, tôi lục túi nạn nhân, và tìm thấy một mù soa, một dao lớn và một ví nhỏ.

Trong ví này lò ra một miếng giấy con.

Tôi đưa cho viên cảnh sát.

Những dòng chữ nguệch ngoạc của phụ nữ: “Tôi sẽ có mặt tại đó, anh an tâm.

Maudie”.

Có thể nào đây là một chuyện tình, một cái hẹn? Nhưng mà hẹn tại đâu? Lúc nào?Viên cảnh sát để tờ giấy trở lại trong ví, rồi bỏ ví vào túi áo choàng.

Sau khi dặn dò việc lục soát chân bờ đá vôi cho thật kỹ, vì không còn gì cần kiếm nữa, tôi về nhà ăn điểm tâmMột lát sau, Stackhurst tới nhà cho hay rằng xác chết đã được chở về trường The Gables để điều tra.

Ông cũng mang lại vài tin tức chính xác và nghiêm trọng.

Như tôi đoán trước, người ta không kiếm được gì trong các hang động dưới chân bờ đá vôi.

Nhưng khi khám xét các giấy tờ trên bàn của McPherson; vài giấy tờ cho thấy có sự liên lạc thân mật giữa ông giáo sư khoa học trẻ tuổi này với một cô bé tên là Maud Bellamy ở làng Fulworth.

Như vậy là biết được tác giả tờ giấy trong túi nạn nhân.- Cảnh sát đã lấy các bức thư, - Stackhurst nói - Tôi không thể mang lại đây cho ông.

Có thể nói dứt khoát với ông rằng đó là những bức thư tình.

Nhưng tôi thấy không có lý do vững chắc để móc chuyện tình này vào biến cố thê thảm, trừ khi quả có một sự hẹn hò từ phía cô bé.- Không ai hẹn với bồ tại một hồ tắm mà bất cứ ai trong chúng ta cũng đều có thể đến đó bất cứ lúc nào.

- Tôi bác bỏ.- Là một sự ngẫu nhiên hoàn toàn khi không có một toán sinh viên đi theo McPherson.

- ông Stackhurst nói.- Có phải là ngẫu nhiên thật không? - Tôi hỏiStackhurst cau mày suy nghĩ rồi nói:- Murdoch giữ họ lại để giảng một chứng minh hình học quỷ quái gì đó trước bữa ăn sáng.

Thằng khỉ! Trông bộ mặt nó là đủ thấy nó đau xót một cách thành thật.- Vậy mà tôi tưởng họ mặt trăng mặt trời với nhau?- Quả có vậy, nhưng chỉ trong một thời gian mà thôi.

Kể từ một năm nay, Murdoch lại là bạn của McPherson như đối với bất cứ ai khác.

Tánh tình hắn như thế! Bản chất không có nồng nàn với bất cứ ai.- Tôi hiểu.

Hình như ông có kể cho tôi nghe về vụ con chó bị xử tệ.- Vụ này được giải quyết êm xuôi rồi.- Không còn có gì để phải trả thù?- Không, tôi đoán chắc.

Họ trở thành bạn thân của nhau.- Vậy thì ta phải quay về phía cô bé, ông biết cô ta không?- Mọi người đều biết cô ta.

Đó là hoa hậu trong làng.

Hoa hậu xứng danh, ông Holmes à! Đi đâu cũng được trầm trồ.

Tôi biết rằng McPherson bị cuốn hút.

Nhưng tôi không ngờ sự việc đi tới mức như các lá thư trao đổi cho nhau.- Gốc gác cô ấy ra sao?- Cô ta là con của ông già Tom Bellamy, sở hữu chủ của tất cả các tàu biển và phòng tắm của làng Fulworth.

Khởi sự chỉ là một ngư phủ thường, nhưng giờ thì phất lắm.

ông ta và cậu con trai điều khiển cơ sở.- Hay là ta đi vào làng một vòng để xem mặt họ.- Viện cớ gì?- Dễ mà! Đừng lo! Suy cho cùng, ông giáo sư McPherson này không tự mình hành hạ mình đến mức độ man rợ như thế.

Vậy, phải có một bàn tay ở đầu roi, nếu ta đề ra giả thiết là nó giết ông ấy.

Trong cái xó biển này, ông ấy không có nhiều quan hệ lắm đâu.

Đi vòng này, chúng ta sẽ kiếm ra động cơ của vụ án, và sẽ phăng ra thủ phạmLàng Fulworth nằm sâu trong một cái vịnh.

Sau xóm nhà cổ và biệt thự hiện đại được cất trên thửa ruộng nghiêng, Stackhurst đưa tôi tới một trong các biệt thự này.- Đấy là biệt thự The Haven, tên do chính Bellamy đặt.

Đối với một người khởi sự bằng số không, thì quả là không tệ.

Ơ, ơ… nhìn kìa, ông Holmes ơi!Cửa vườn vừa mở: một người đi ra.

Chúng tôi không thể lầm lẫn trước cái dáng người cao lêu nghêu, gân guốc, ưỡn ẹo.

Đó là Murdoch.- Ồ! Ê! - Stackhurst la to.Murdoch chỉ gật đầu nhìn lấm lét như định làm lơ đi luôn, nếu không bị ông hiệu trưởng chận lại.- Anh đi tới đó làm gì vậy? - Stackhurst hỏiMặt của Murdoch đỏ rực, nổi cáu:- Thưa ông, tôi là nhân viên của ông, nhưng chỉ trong khuôn viên nhà trường.

Tôi đâu phải báo cáo với ông về đời tư của tôiCó lẽ trong một lúc nào khác, anh ta có thể phản ứng khéo léo hơn, nhưng lúc bấy giờ Murdoch mất hẳn bình tĩnh.- Trong tình huống này, cách trả lời của ông là lếu láo ông Murdoch.- Câu hỏi của ông hồi nãy cũng đâu có lễ phép gì!- Đây không phai là lần đầu tiên tôi vấp phải sự ương ngạnh của ông.

Lần này là lần cuối cùng.

ông chuẩn bị càng sớm càng tốt để đi dạy nơi khác.- Tôi cũng có ý định này.

Hôm nay tôi đã mất đi một con người độc nhất để tôi có thể sống dưới mái trường nàyNói xong, Murdoch bỏ đi.

Ông hiệu trưởng giận sôi gan, im lặng đứng nhìn.- Rõ ràng là không thể chịu đựng được nửa.Ý tưởng nảy sinh trong tâm trí của tôi lúc bấy giờ mà Murdoch đã vồ lấy cơ hội để cao bay xa chạy.

Một ngờ vực mơ hồ hình thành trong đầu tôi.

Không biết cuộc viếng thăm gia đình Bellamy sẽ soi một tia sáng mới nào không? Stackhurst bình tĩnh lại và chúng tôi tiếp tục đi về hướng biệt thự The Haven.Ông Bellamy cỡ ngoài 40, có bộ râu quai nón màu đỏ hung rất đẹp.

Nhưng tánh khí có vẻ không đằm thắm lắm.- Không đâu, tôi không thích chi tiết.

Con trai tôi...Vừa nói ông vừa chỉ một thanh niên lực lưỡng đang ngồi ủ rũ, cau có trong góc phòng khách.- Con trai tôi cũng có ý hệt như tôi.

Các dự định của ông McPherson đối với con Maud không đúng đâu? Cái từ “kết hôn” không bao giờ được thốt ra.

Tuy nhiên cũng đã có những thư từ, những cuộc hẹn hò và những rối rắm khó khăn mà con trai tôi lẫn tôi đều bài bác.

Con bé mất mẹ.

Chúng tôi là điểm tựa độc nhất của nó.

Chúng tôi quyết tâm...Lời nói của ông ta bị cắt ngang bởi sự xuất hiện của cô bé.

Vừa thấy cô, tôi hiểu ngay khuôn mặt đều đặn, nước da tươi mát, con người sắc nước hương trời này đã làm xao xuyến bao con tim đàn ông đã gặp cô.

Cô xô cửa bước vào, đứng trước mặt ông Harold Stackhurst với đôi mắt mở to:- Tôi đã biết Fitzroy đã chết.

- Cô nói - Xin hai ông nói thẳng cho tôi nghe chi tiết.- Có một anh chàng ở trường đến cho chúng tôi hay.- Người cha giải thích.- Tôi không biết chuyện đó có liên quan gì đến em gái tôi.- Người con trai lẩm bẩmMaud nhìn qua anh một cách- Thây kệ tôi, William! Anh hãy để cho tôi giải quyết theo ý tôi.

Theo những gì tôi biết thì anh ấy bị ám sát.

Nếu tôi có thể tiếp tay tìm ra thủ phạm thì đó là việc vặt vãnh nhất mà tôi cần phải làmSau đó, cô lắng nghe sự trình bày ngắn của tôi.

Qua đó tôi thấy cô ta vừa sắt đá, vừa quyến rũ.

Có lẽ cô ta đã biết mặt tôi rồi nên cô quay qua phía tôi:- Hãy tiếp tay đưa bọn họ ra trước công lý, thưa ông Holmes.

Tôi cam kết lúc nào tôi cũng dành trọn cảm tình cho ông và sẵn sàng cộng tác với ông, dù bọn sát nhân là ai?Tôi có cảm giác rằng trong khi nói chuyện, cô nhìn cha và anh với vẻ thách thức.- Cám ơn cô! - Tôi đáp - Tôi cảm phục bản năng của phụ nữ trong những vụ như thế này.

Cô có nói “họ”.

Vậy là theo cô, có nhiều thủ phạm trong vụ này.- Tôi biết rằng anh McPherson gan dạ, mạnh lắm.

Nếu họ chỉ là một người thì không thể gây cho anh ấy những vết thương như thế.- Tôi có thể gặp riêng cô một chút được không.- Này Maud, tao nhắc lại với mày, đừng xía mũi vào việc này.

- Người cha la to.Cô gái nhìn tôi một cách tuyệt vọng.- Tôi có thể làm gì bây giờ?- Không bao lâu nữa, mọi người sẽ biết rõ các sự việc .- Tôi đáp - Cho nên tôi có trình bày tại đây cũng không sao.

Tôi thấy nên nói riêng với cô nhưng bố cô không cho phép thì ông ấy tham dự cuộc nói chuyện giữa cô và tôiTôi nói về tờ giấy được tìm thấy trong túi ông McPherson.- Bất cứ ai điều tra vụ này cũng phải hỏi về tờ giấy này.

Xin cô vui lòng cho biết thêm!- Tôi thấy không có lý do gì để che giấu câu chuyện giữa chúng tôi.

Chúng tôi đã đính hôn, chỉ chờ làm lễ cưới.

Chúng tôi còn giữ kín vì bác của anh gần chết, có thề truất quyền thừa kế, nếu anh ấy cưới vợ trái với ý muốn của ông ta.- Lẽ ra con phải cho ba hay.

- Người cha càu nhàu.- Con đã tâm sự với ba rồi, nếu ba có một chút thiện cảm thì...- Ba không muốn con gái của ba giao du với những thanh niên ngoại tịch.- Thành kiến của ba như thế, con đâu dám cho ba hay trước chuyện kết hôn.

Còn về tờ giấy hẹn thì...?Cô ta ngừng lại, lục trong túi áo, rút ra một tờ giấy vò nát.-...!là để hồi âm tờ giấy nàyCô ấy đọc to: “Em thân yêu, Như thường lệ, tại điểm cũ, ở bãi biển, thứ ba, sau khi mặt trời lặn.

Đó là lúc duy nhất anh ra được.

F.M”Rồi cô ấy nói thêm:- Thưa ba là hôm nay đây.

Tôi dự định gặp anh ấy vào tối nay.Tôi cầm tờ giấy và lật ngược lại.- Bức thư ngắn này không gửi bằng bưu điện.

Cô nhận nó bằng cách nào?- Ông cho phép tôi khỏi trả lời vì nó không liên quan tới vụ án.

Ngoài ra, tất cả những gì có liên quan, tôi sẽ trả lời đầy đủ.Cuộc thẩm vấn không đem lại cái gì mới lạ.

Cô không tin rằng vị hôn phu của cô có một kẻ giấu mặt, tuy cô đồng ý rằng có nhiều người nhiệt tình ngấp nghé cô.- Xin phép được hỏi cô, ông Ian Murdoch có trong số người này không?Cô ta đỏ mặt, có vẻ lúng túng.- Có một dạo.

Nhưng sau khi anh ấy biết rằng tôi rất thân thiết với Fitzroy thì tất cả đã thay đổiLại một lần nữa, hình bóng con người lạ thường này dường như lộ rõ thêm.

Phải tìm hiểu quá khứ của anh chàng Murdoch này.

Phải lục kỹ phòng của anh ta.

Stackhurst sẽ tận tình giúp đỡ tôi vì ông ta cũng ngờ vựcChúng tôi từ giã biệt thự The Haven với lòng khấp khởi mừng thầm đã nắm được một đầu cuộn chỉMột tuần trôi qua.

Cuộc điều tra vẫn giậm chân tại chỗ.

Stackhurst đã kín đáo dò hỏi thêm về ông giáo sư dạy toán và đã lục soát phòng ngủ của ông ta.

Nhưng không có kết quả gì.

Về phần tôi, tôi phải quay lại điểm xuất phát và cật lực làm việc, nhưng vẫn hoài công.

Trong lúc đó bỗng xuất hiện một biến cố nhỏ: vụ con chó.

Bà quản gia của tôi nghe được trước tiên.- Một chuyện bi thương, thưa ông.

Chuyện con chó của ông McPherson.

- Một tối nọ, bà nói.

với tôi như thếÍt khi tôi khuyến khích bà nói chuyện tào lao.

Nhưng lần này tôi nằng nặc đòi bà kể cho tôi nghe.- Chuyện gì về con chó?- Nó chết rồi.

Nó chết vì thương tiếc chủ nó.- Ai nói vậy?- Chúa ơi! Người ta nói rùm beng.

Nó nhớ chủ, bỏ ăn cả tuần nay.

Hôm nay thì hai giáo sư trường The Gables gặp xác nó tại bãi biển.

Đúng ngay chỗ chủ nó bị giết.“Ngay chỗ..

chủ nó bị giết”.

Mấy từ này vang dội trong óc tôi.

Đột nhiên, tôi có cảm giác mơ hồ rằng đây là một chi tiết thiết yếu.

Con chó trung thành với chủ, chuyện đẹp thật.

Nhưng tại sao lại chết ở chỗ đó.

Tại sao ở cái bãi biển cô quạnh này.

Con chó cũng là một nạn nhân chăng? Vô lý! Tôi có một cảm giác mơ hồ như thế.

Một chặp sau, tôi tới trường gặp Stackhurst.

Theo yêu cầu của tôi, ông mời Sudbury và Blount, hai sinh viên đã phát hiện ra xác- Đúng, nó nằm ngay bờ của cái đầm.

- Một trong hai sinh viên xác nhận với tôi - Có lẽ nó lần theo vết chân của chủ nóTôi thấy xác con vật trung thành còn để trên một đệm rơm ở cửa ra vào.

Xác nó cứng đơ, đôi mắt lồi ra, chân cẳng vặn vẹo.

Sự đau đớn lộ rõ trên xác chết, dường như nó đã gào rống thảm thiếtSau đó, tôi đi xuống bãi tắm.

Mặt trời đã lặn.

Bờ đá vôi ngả bóng đen sì dưới mặt nước óng ánh.

Quang cảnh thật là cô tịch.

Ngoài hai con chim biển bay vòng vòng, không có một con gì khác nữa.

Dưới ánh nắng chiều đang nhạt dần, tôi còn thấy dấu chân con chó ở chung quanh hòn đá mà chủ nó để khăn lau.

Tôi đứng đó, suy ngẫm khá lâu.

Chung quanh tôi, bóng đêm càng lúc càng dày thêm.

Đầu tôi đầy ắp những ý tưởng cuồn cuộn mà tôi cảm thấy cần tìm một điểm hệ trọng quanh quẩn đâu đây tại nơi sặc mùi tử khí này.

Cuối cùng, tôi chậm rãi, nặng nề bước về nhàĐi hết đường mòn, lên trên bờ đá vôi, đột ngột tôi thấy lóe sáng trong đầu óc tôi cái điều thiết yếu mà tôi hằng mong muốn, một cái gì liên quan đến vụ án, tuy còn rất lờ mờ.

Tôi mường tượng thấy một giả thiết cần phải kiểm chứng.Tôi chạy về nhà, lao lên cái gác xép nhỏ chứa đầy sách.

Lục lọi cả giờ, tôi tìm được một cuốn sách nhỏ bìa nâu mạ bạc.

Tôi ngấu nghiến đọc đi đọc lại chương sách mà tôi vừa nhớ lại.

Tôi không ngủ được cho đến khi biết chắc chắn rằng tôi nghĩ không sai.Rồi sáng đấy, tôi gặp phải một trở ngại bực bội.

Vừa uống xong tách trà, chuẩn bị xuống bãi biển thì tôi phải tiếp thanh tra Bardle, thuộc sở cảnh sát Sussex.

Ông ấy nhìn tôi.- Thưa ông, tôi có nghe về những kinh nghiệm vô song của ông.

Cuộc viếng thăm này không có tính chất chính thức nhưng tôi phải thú thực rằng tôi xui xẻo khi gặp cái vụ này! Thưa ông, có cần thi hành thủ tục bắt giam hay không?- Bắt giam ông Ian Murdoch hả?- Vâng, thưa ông.

Nghĩ cho cùng thì ai khác bây giờ- Ta siết vòng vây, siết, siết cho tới khi cái vòng thu hẹp lại.- Nếu không phải là ông ấy thì ai bây giờ?- Ông có bằng bằng chứng gì không?- Tính tình của Murdoch.

Cái bí mật quanh con người này! Chuyện con chó bị quăng ra cửa sổ! Nhất là Murdoch đang chuẩn bị bỏ sở! Không lẽ ông lại làm ngơ cho y chuồn êm với một hồ sơ bất lợi cho y như thế.

- ông thanh tra cảnh sát xúc động hỏi tôi.- Ông có những khiếm khuyết lớn trong cái hồ sơ đó! Buổi sáng hôm ấy, Murdoch dạy sinh viên học cho tới phút chót và chỉ sau khi phát hiện xác chết, ông ta mới tới.

Ngoài ra, ông còn phải suy nghĩ đến một sự kiện quan trọng là một mình Murdoch có thể đánh bằng roi vào một người như McPherson cho đến chết không.

Cuối cùng, còn phải xét đến dụng cụ đã gây ra các vết thương trên mình nạn nhân.

Một cái roi co giãn hay cái gì cùng loại! Ông có khám nghiệm các dấu vết chưa?- Tôi có thấy! Cả pháp y nữa!- Phần tôi, tôi đã sử dụng tới kính lúp.

Cái dấu vết có những đặc điểm lạ.- Đặc điểm gì?Tôi mời ông thanh tra vào văn phòng của tôi, cho ông ta xem một phóng ảnh.- Trong những vụ như vậy, đây là cách làm việc của tôi.

- Tôi nói.- Đương nhiên là ông lúc nào cũng nghiêm túc.- Chúng ta hãy xét kỹ cái vết roi ở vai phải.

Ông không thấy gì đặc biệt sao?- Không.- Rõ ràng là các vết roi không đều, ở đây có máu chảy, chỗ kia thì không.

Trên một lằn roi khác, chúng ta cũng thấy như thế! Tại sao- Tôi không có ý kiến gì cả.

Còn ông?- Hiện tôi cũng còn lờ mờ, khi ta mô tả được cái dụng cụ tạo ra vết thương thì sẽ phăng ra thủ phạm ngay.- Tôi có ý kiến, - ông thanh tra cảnh sát nói nhỏ, ngập ngừng - Nếu là một dây thép gai nung đỏ thì mấy vết đâm là các điểm có gai.- Sự so sánh của ông tinh ý thật.

Do đó, tôi lại nghĩ đến cái đuôi con mèo có cột nhiều nút nhọn nhỏ.- Vậy là ông đã tìm ra!- Trừ khi các sự kiện đó bắt nguồn từ một nguyên nhân khác, ông Bardle à, ông phải thấy rằng hồ sơ của ông không đủ để bắt người.

Ngoài ra, còn lời trối của nạn nhân: “Cái bờm sư tử” nữa.- Ông có giả thiết nào khác không, ông Holmes?- Có lẽ có.

Nhưng tôi không dám bàn đến khi chưa có cơ sở vững chắc.- Chừng nào?- Trong vòng một giờ! Cũng có thể sớm hơn…Ông thanh tra cảnh sát gãi cằm và nhìn tôi một cách bán tín bán nghi.- Tôi muốn đọc những gì trong đầu ông, ông Holmes à! Có lẽ là các thuyền đánh cá?- Không đâu, chúng ở xa lắm!- Vậy là thằng cha Bellamy và thằng con trai to con của y.

Hai người này cũng đang bực bội McPherson.- Không phải đâu! Ông sẽ không moi được gì ở tôi! - Tôi vừa cười vừa nói - Giờ đây, ông thanh tra à, chúng ta đều công tác riêng.

Nếu ông rảnh, chúng ta hẹn gặp lại lúc 12 giờ.Chúng tôi chuẩn bị chia tay thì một việc hãi hùng xảy ra, đánh dấu bước đầu của hồi tàn cuộcCửa nhà tôi bị đẩy mạnh toang hoác và một người bước đi khập khễnh ở hành lang.

Murdoch đi cà nhắc bước vào phòng tôi, mặt mày tái xanh, tóc tai bù xù, áo quần xốc xếch.- Brandy! Brandy! Nhanh lên!Nói xong, ông ta ngã phịch xuống chiếc tràng kỷ.

Bước theo sau ông ta là Stackhurst, thở hổn hển, đầu không đội mũ, vẻ mặt hốc hác.- Đúng thế, hãy cho ta uống Brandy.

- Stackhurst kêu lớn - Hấp hối rồi.

Đưa anh ấy tới được đây là may đó.

Dọc đường, anh ta ngất xỉu hai ba lầnNửa cốc rượu mạnh tạo phép lạ.

Murdoch phóng tay ngồi dậy và cởi áo vét.- Hãy cho tôi dầu, thuốc giảm đau để xoa dịu cái đau kinh khủng này.

- Anh ta rên rỉÔng thanh tra cảnh sát và tôi cùng thốt lên tiếng kêu hãi hùng khi nhìn thấy những vết roi đỏ au trên vai trần của nạn nhân, những vết roi giống hệt trên mình của Fitzroy McPherson.

Không những sự đau nhức cùng cực mà sự, hô hấp của nạn nhân thỉnh thoảng bị ngừng lại, mặt trổ màu đen, trán nhễ nhại mồ hôi và có lúc ông ta dùng tay đè mạnh lên tim như quá đau đớn.Chúng tôi cho anh ta uống thêm Brandy.

Cứ mỗi lần uống, anh ta lại tỉnh dần.

Bông thấm dầu xà-lách hình như làm dịu được vết thương bí hiểm này.

Cuối cùng, ông ta gục đầu xuống gối, nửa ngủ, nửa xỉu, nhưng ít ra thấy bớt đau.

Chúng tôi không hỏi gì thêm được.

Ngay khi chúng tôi hơi an tâm về tình trạng sức khỏe của Murdoch thì Stackhurst quay về hướng tôi.- Chuyện gì vậy hở Holmes?- Ông gặp anh ta ở đâu?- Dưới bãi biển, ngay chỗ McPherson chết.

Nếu Murdoch yếu sức như McPherson thì anh ta đâu về đến đây được.

Trong khi cố dìu anh ta, mấy lần tôi tưởng anh ta chết rồi.

Về trường thì quá xa, tôi bèn ghé vào đây.- Ông thấy anh ta ở bãi biển?- Tôi đang đi dạo dọc bờ đá vôi thì nghe tiếng kêu.

Anh ta đang đứng gần bờ nước, lắc lư như người say rượu.

Tôi lật đật chạy xuống, mặc áo quần qua loa rồi dìu về đây, ông Holmes.

Ông phải tận lực để làm sáng tỏ vụ này.

Với tài nghệ của ông, không lẽ ông không giúp được chúng tôi?- Tôi tin là tôi làm được! Hãy đi theo tôi, cả ông thanh tra nữa.

Chúng ta đi xem.

Có thể tôi giao nộp kẻ sát nhân cho ông.Bỏ Murdoch cho bà quản gia chăm sóc, chúng tôi xuống cái đầm chết người.

Trên bãi sỏi còn quần áo, khăn lau của Murdoch.

Tôi chậm rãi đi quanh cái đầm.

Các bạn tôi theo sau.

Nước đầm không sâu, khoảng 5 bộ, trong xanh như pha lê.

Phía trong là một dãy đá tảng.

Tôi đi dọc bờ nước dưới chân dãy đá vôi, vừa nhìn kỹ xuống nước, khi tìm được điểm sâu nhất thì tôi kêu lớn, biểu lộ sự đắc thắng.- Một con sứa! - Tôi kêu to - Các ông hãy nhìn cái bờm của con sư tử.Con vật dị thường mà tôi chỉ cho mọi người thấy, giống lông bờm con sư tử.

Nó đang cuộn lại như trái bóng.

Nó nằm dưới đáy đá cách mặt nước độ một yard.

Nó có những cánh lông dài màu vàng điểm ánh bạc, đang co vào, giãn ra một cách chậm chạp, nặng nề.- Nó gây tác hại đã nhiều rồi.

Cho nó qua thế giới bên kia đi! - Tôi kêu lớn - Hãy giúp tôi, Stackhurst.

Chúng ta trừ hậu họaGần đó, có một hòn đá thật to.

Chúng tôi lăn xuống đầm.

Khi nước lặng, chúng tôi thấy con vật nằm dưới đáy hòn đá.- Chuyện này vượt hẳn sức tôi.

- ông thanh tra cảnh sát nói lớn - Tôi sinh ra và lớn lên tại đây, nhưng chưa bao giờ biết chuyện tương tự.

Con vật này từ đâu tới chứ không có ở địa phương Sussex này.- Đó là cái không may mắn của Sussex.

Có lẽ cơn bão đã đưa nó tới.

Thôi, hãy quay về nhà, tôi sẽ cho các ông biết kỷ niệm hãi hùng của một người gặp gỡ lần đầu cái tai ương của biển cả nàyKhi trở về văn phòng, chúng tôi mừng rỡ thấy Murdoch đã khỏe hơn, tuy chưa hoàn hồn và thỉnh thoảng còn bị đau nhói.

Anh cho biết là anh không hiểu việc gì xảy ra, đơn giản là anh cảm thấy đau tận xương tủy khi bị các móc nhọn quất vào mình.

Anh đã cố gồng mình chạy lên bờTôi đưa ra cuốn sách mà tôi đã moi trên gác xép và nói:- Đây là cuốn sách đã rọi các tia sáng đầu tiên vào một vấn đề đã nằm trong bóng tối mãi mãi.

Quyển “Out of doors” của nhà quan sát nổi tiếng J.G.

Wood.

Chính ông ta suýt chết khi gặp con vật khủng khiếp này.

Do đó, đây là một tài liệu có cơ sở vững chắc.

Cyanea Capillate là tên khoa học của thủ phạm.

Tôi xin đọc qua một đoạn:“Nếu bạn đi tắm mà gặp một khối tròn, mềm, màu hung hung đỏ, như lông bờm sư tử điểm bạc, cuộn tròn như trái bóng thì bạn phải coi chừng, vì nó quất đau điếng người.

Những sợi dây hình như vô hình này dài đến 50 bộ”.Rồi sau đó, tác giả tường thuật việc chính ông gặp con sứa này trong khi bơi ngoài khơi bờ biển Kent.“Cái mớ dây ấy để lại trên da tôi những vết thương màu hồng.

Nhìn kỹ, các đường này là do sự tiếp nối của hằng hà sa số mụn nhọt li ti”.Wood lại giải thích:“Cái đau như xuyên qua ngực.

Tôi gục xuống như thể bị trúng nhiều phát đạn.

Mạch máu như ngừng lại, tim đập mạnh như muốn nhảy ra khỏi lồng ngực”.Ông còn nói:“Tôi đã uống nguyên chai brandy và hình như nhờ rượu này mà tôi còn sống”.Sau đó, quay qua phía ông thanh tra, tôi nói:- Thưa ông thanh tra, tôi cho ông mượn cuốn sách này.

Ông sẽ thấy rõ nguyên nhân cái chết của McPherson.- Nhờ đó, hồ sơ của được trong sạch.

- Ian Murdoch nói thêm với một nụ cười hơi gắng gượng - Tôi không phiền trách ông đâu, thưa ông thanh tra.

Và tôi cũng không phiền trách ông đâu, thưa ông Holmes.

Như vậy là nhờ vào sự kiện tôi chịu cùng một tai nạn với bạn tôi mà tôi được giải oan.- Không đâu, ông Murdoch.

Tôi đã tìm ra hướng đi.

Phải chi đồng thời với phát hiện này, tôi có mặt ở bãi biển thì anh đã không chịu cuộc phiêu lưu hãi hùng này.- Mà làm sao ông biết được, ông Holmes?- Về mặt sách vở, tôi đọc lung tung, nhớ dai dẳng những chi tiết dị kỳ.

Mấy tiếng “cái bờm sư tử” của McPherson ám ảnh tôi mãi.

Tôi nhớ có đọc đâu đó một tình huống khá bất thường.

Có lẽ con sứa đó nổi trên mặt nước lúc McPherson đứng trên bờ nên các lời trối trăng của ông ta là lời cảnh giác với tôi.- Ít ra tôi đã được phục hồi danh dự - Murdoch nói và từ từ đứng thẳng người lên.

- Tôi xin được giải thích thêm.

Quả tôi có yêu cô Maud.

Nhưng từ ngày cô chọn bạn chí thân của tôi, là McPherson thì tôi chỉ còn có một ý muốn giúp cô ấy tìm hạnh phúc.

Tôi nguyện ước được sống gần họ, làm bạn tâm tình.

Tôi thường làm con chim xanh giữa họ.

Tôi chấp nhận làm điều đó, vì tôi nắm bí mật của họ và thân thiết đến nỗi tôi hối hả báo tin buồn cho cô ấy, sợ có ai khác cướp mất công trạng.

Cô ấy không tiết lộ cái tình thân giữa cô ấy với tôi vì sợ rằng ông không hiểu được sự thành thật của tôi mà gây nên rắc rối cho tôi.

Tôi xin phép về trường.

Tôi cần phải nằm nghỉ.Stackhurst giơ tay lên cao.- Hai chúng ta đều buồn bực như nhau - Stackhurst nói với Murdoch - Anh tha thứ chuyện cũ của tôi.

Trong tương lai, chúng ta sẽ hiểu nhau nhiều hơn.Khi họ cặp kè ra đi, tôi đứng lại một mình với ông thanh tra cảnh sát.- Ông đạt mục đích - ông ta nói to - Tôi có đọc nhiều về ông, nhưng chưa tin.

Thật diệu kỳTôi bắt buộc phải gật đầu nhận một lời khen.- Lúc đầu tôi tỏ ra chậm chạpối tiếc vô cùng.

Phải chi xác McPherson được tìm thấy dưới nước thì tôi đã nghĩ ngay tới con sứa.

Chính cái khăn lau đã đánh lạc hướng.

Đương nhiên, nạn nhân đâu còn tâm trí để lau với chùi.

Phần tôi, tôi lại nghĩ rằng McPherson không hề nhảy xuống nước.

Kết quả là tôi đã đi lạc một lúc.

Nào, thưa ông thanh tra, tôi thường qua mặt cảnh sát.

Nhưng lần này quí ông được con sứa Cyanea Capillate phục thù giùm Scotland Yard.Hết..